विश्व स्वास्थ्य संगठन दक्षिण–पूर्व एशिया क्षेत्रबाट मानसिक स्वास्थ्य ड्यासबोर्ड सुरुवात

काठमाडौं, साउन ८ । मानसिक स्वास्थ्य सम्बन्धी चिन्ताहरू बढ्दै गइरहेको अवस्थामा विश्व स्वास्थ्य संगठन (डब्ल्यूएचओ) दक्षिण–पूर्व एशिया क्षेत्रले आज मानसिक, न्युरोलोजिकल, मादक पदार्थ प्रयोग र आत्महत्या सम्बन्धी अवस्थाहरू (एमएनएसएस) को ड्यासबोर्ड सुरुवात गरेको छ । यसले मानसिक स्वास्थ्य सेवा र नीतिहरूको प्रमाण–आधारित योजना, अनुगमन र मूल्यांकनलाई बढावा दिन मद्दत गर्नेछ ।
विश्व स्वास्थ्य संगठन (डब्ल्यूएचओ) दक्षिण–पूर्व एशिया क्षेत्रले आज जारी गरेको प्रेस विज्ञप्तिमा भनिएको छ, ‘यो सुरुवात एक यस्तो समयमा भएको छ जब मानसिक स्वास्थ्य सम्बन्धी चिन्ताहरू बढ्दै गइरहेका छन् र डाटा–आधारित प्रतिक्रियाको आवश्यकता बढी महसुस गरिएको छ ।’

डब्ल्यूएचओ दक्षिण–पूर्व एशिया क्षेत्रका प्रमुख अधिकारी डा. क्याथरिना बोह्मकाअनुसार धेरै प्रमाणहरूले सर्वसाधारण तथा संवेदनशील समूहहरूमा मानसिक स्वास्थ्य समस्यामा वृद्धि भएको देखाको छ । मानसिक स्वास्थ्य समस्या अमूर्त होइन । यो व्यक्ति, परिवार, र समुदायहरूले अनुभव गरेको वास्तविक अवस्था हो । यो प्रमाणमा आधारित र डाटाद्वारा निर्देशित हुनुपर्छ । यही कारणले मानसिक, न्युरोलोजिकल, मादक पदार्थ प्रयोग र आत्महत्या सम्बन्धी अवस्थाहरू (एमएनएसएस) को ड्यासबोर्ड महत् वपूर्ण छ ।

यस सुरुवातका साथै सदस्य राष्ट्रहरूका लागि एक प्राविधिक वेबिनार पनि आयोजना गरिएको थियो, जसले प्रयोगकर्ताहरूलाई ड्यासबोर्डको संरचना, डाटा स्रोत, र व्यावहारिक प्रयोगहरूसँग परिचित गराउँछ । यसले देशहरूमा लैंगिक, आयु समूह र विशिष्ट अवस्थाहरूको आधारमा डाटाको विश्लेषण गर्न सक्षम बनाउँछ ।

डब्ल्यूएचओ दक्षिण–पूर्व एशिया क्षेत्रमा अनुमानित २८९ मिलियन व्यक्तिहरू मानसिक, न्युरोलोजिकल वा मादक पदार्थ प्रयोग सम्बन्धी समस्याबाट गुजिरहेका छन् । प्रत्येक वर्ष लगभग २० लाख आठ हजार व्यक्तिहरूले आत्महत्या गर्छन् । एशिया–प्रशान्त क्षेत्रमा, अपांगता भएका व्यक्तिहरूको ६० प्रतिशत डिप्रेशन, माइग्रेन, चिन्ता र स्किजोफ्रेनियाको कारणले हुने गरेको छ । यस्तै, ५ देखि १४ वर्षका अपांगता भएका बच्चाहरूको ७० प्रतिशतभन्दा बढी माइग्रेन, चिन्ता विकार, अटिजम र एस्पर्जर सिन्ड्रोमको कारणले हुने गरेको छ । मिर्गी, माइग्रेन, अल्जाइमर र अन्य मनोभ्रंश जस्ता न्युरोलोजिकल अवस्थाहरू पनि अपांगताको प्रमुख कारण बनेका छन् ।

यद्यपि मानसिक स्वास्थ्यको महत्व बढ्दै गएको छ, तर सीमित महामारी विज्ञान डाटाले आवश्यकताहरूको सही मूल्यांकन गर्न र सेवाहरूको योजना बनाउने प्रयासहरूलाई बाधा पु¥याएको छ । यो नयाँ ड्यासबोर्डले यस अन्तरलाई पूरा गर्दै, नीति निर्माता, अनुसन्धानकर्ता, सार्वजनिक स्वास्थ्य पेशेवरहरूलाई डिप्रेशन, चिन्ता, मिर्गी, मादक पदार्थ दुरुपयोग र आत्महत्या सम्बन्धी डाटा पहुँच, तुलना र विश्लेषण गर्न सजिलो बनाउँने संस्थाले उल्लेख गरेको छ ।

यो ड्यासबोर्ड डब्ल्यूएचओको क्षेत्रीय प्रतिवेदन २०२३ को निष्कर्षहरूमा आधारित छ यसले डब्ल्यूएचओ दक्षिण–पूर्व एशिया मानसिक स्वास्थ्य कार्ययोजना २०२३–२०३० लाई कार्यान्वयन गर्न मद्दत गर्ने अपेक्षा गरिएको छ ।

डब्ल्यूएचओले देशहरूलाई मानसिक स्वास्थ्य सेवाहरू निर्माण गर्न र बलियो बनाउन, हालका सेवा अन्तरहरू पूरा गर्न, र भविष्यका चुनौतीहरूको लागि तयारी गर्न निरन्तर समर्थन जारी राख्ने प्रतिबद्धता जनाएको छ ।